Tamadun Dunia : Pembentukan dan Pengukuhan Empayar Awal Dunia

 

Cara maharaja asoka menyebarkan ajaran agama budda selepas perang kalinga :

- mengadakan lawatan ke seluruh negra utk mnyebarkan agama buddha

- melawat tempat2 suci dan mngadakan perbincangan keagamaan

- melantik pegawai2 khas Dharma Mahamatra utk mnyebarkan dharma

- menganjurkan majlis buddha utk myelesaikan perbezaan pndapat dlm klgn pnganut buddha dari mazhab2 berlainan

- mengukir doktrin2 buddha di atas batu,tiang2 dan gua2 di seluruh empayar

- menyebarkan ajaran dharma dgn mnekankan nilai2 moral dalam kehidupan

- asoka mempraktikkan amalan buddha dalam kehidupannya contohnya melalui stop amalan berburu binatang,bina hospital utk manusia dan binatang,hulur bantuan dan derma utk gol brahman dan mlarang aktvt pnymbelihan

 

Langkkah2 Shih Huang Ti memgukuhkan Empayar Chin

- menghapuskan pengaruh golongan bangsawan

- melantik gabenor dan panglima tentera utk mentadbir wilayah

-mgambil langkah mbendung ajaran confucius

-membina tembok besar china

- merampas senjata daripada rakyat utk mbndung pmberontakan

- mngamalkan pmerithan autokratik

- mewujudkan pntadbiran pusat yang kuat

- menubuhkan pasukan tentera yang kuat

 

 Faktor mendorong kemunculan empayar

- penyebaran budaya

- menguasai pelabuhan perdagangan

- memiliki tanh luar negeri

- memulakan kehidupan baru

- keseronokan

- perasaan ingin tahu

- memindahkan penduduk

- mencari tempat buangan orang salah

- pusat pembekalan makanan

- pemindhan penduduk

 

Faktor kemunculan sriwijaya sebagai kuasa ekonomi dan politi di nusantara :

a)perluasan kuasa dan kekuatan tentera - mempunyai pasukan tentera yang besar

b)penguasaan orang laut – orang laut bertugas mnjaga perairan dan mnjadi askar laut mnagatasi masaalh lanun ganggu aktvt perdagangan

c)kekayaan barangan dagangan – muncul sbgai pelabuhan enterepot dan dpt mngumpul brgn pndalaman seperti damar,rempah,wangi-wangian,mas,gading,dan lain2 serta bragan mentah seperti kulit kura2

d)peranan tuhan Vatakurah – mengawas aktt perdagangan,mngawas aktvt anak kapal dan peniaga,menetapkan harga brgn dan mnyediakan kemuddahan utk pedagang

e)sistem pemerintahan yang cekap dan teratur – buktinya terdapat di inskripsi telaga batu iaitu terdapat pegawai yang memainkan peranan dalam membantu pntadbiran kerajaan

f)pusat pengajian agama buddha – membiayai pngajian agama,membina kuil dan yayasan agama serta rumah berhala

 

faktor kemunculan majapahit sebagai empayar :

a)  peranan patih gajah mada – pemimpin kerajaan yang berwibawa yang meluaskan kerajaan majapahit buktinya melalui program sumpah Nusantara/palapa serta mnjadikan majapahit kuasa terkuat asia tenggara

b)kewibawaan pemerintah haryam wuruk – kerana berjaya mnstabilkan politik,sering mnjalankan lawataan tanah jajahan bg mngukuhkan kedudukan dan kerajaan pusat.Selain itu beliau  juga mnagadakan perhimpunan rasmi dan mnjemput seluruh pegawai dar wilayah taklukan membentangkan lapoan mnyelesaikan masalah yg dihadapi.Mengadakan hubgn diplomatik dan pngutipan ufti bg mnambah kekayaan

c)sistem pentadbiran majapahit -  kitab negarakertagama mengandungi maklumat tentang organisasi pentadbiran majapahit yang tersusun yang dibantu olh sebuah majlis penasihat yang dianggotai olh kerabat diraja bertindak dalam menasihati raja dalam membuat keputusan iaitu golongan bergelar Raknyan,Arya, dan Dang Akarya.setiap wilayah dibahagikan kepada daerah yang ditadbir olh Wardana dan dibahagi kpd unit yang lebih kecil ditadbir olh Akuwu manakala kampung ditadbir olh Buyut

d)Sistem perundangan -  bercorak hindu- jawa dan dikenali sebagai kuntaramanawa yang disesuaikan dengan kod manu yang meliputi perkara astadusta(pmbunuhan),astacorah(kecurian)dan sahasa (keganasan,penipuan perkahwinan dan sbgainya).Raja selaku ketua hakim digelar Sang Amawabhumi disamping 2 hakim tinggi yang juga dibantu olh 7 org Upapati dikenali sbg Sang Pamegat

e)perkembangan bidang kesusasteraan dan kesenian – contohnya seperti Negarakertagama(Karya Prapanca),Pararaton dan Tantu Panggelaran.Muncul pensyair agung seperti Budhaditya,Sri Mudali Saherdaya dan Sudarhma,pertunjukan wayang kulit kisah epik Ramayana Dan Mahabbrata,pengenalan bidang lakonan dan tarian olh hayam wuruk.Kehjatuhan empayar majapahit akibat kematian beliau pada 1389

 

faktor perkembangan empayar melaka

- hubungan dengan kawasan pendalaman yang kaya dengan bahan mentah

- iklim yang nyaman dan bekalan air yang mencukupi

- pelabuhan yang terlindung daripada serangan musuh

-hubungan diplomatik dengan negra china,siam dan majapahit

- penyediaan kemudahan 2 seperti gudang bawah tanah dan tempat penginapan

- keselamatan pedagang yang dijamin olh orang laut

- peranan syahbandar yang mengawasi segala urusan perdagangan dan pelabuhan,mengurus pasar dan gudang,pemeriksaan alat2 timbang sukat dan matawang serta pertikaian antara kapten kapal dan pedagang

-pengenalan sitem cukai

- sistem pentadbiran yang tersusun  yang dibantu olh 4 pmbesar iaitu bendahara(penasihat raja), penghulu bendahari(pemungut cukai dan mnyimpan khazanah ngra),laksamana(ketua angkatan laut),temenggung(ketua polis dan pnjara) dan lain2

 

Faktor kemerosotan empayar kerajaan  melayu melaka

- sultan mahmud pemimpin yang lemah dan tidak mngambil berat tentang pentadbiran ngra

- melaka tidak mempunyai pemimpin yang berwibawa selepas kematian tun perak

- pergeseran antra orang tamil muslim dan org melay myebabkan politik tidak stabil

- bendahara tun mutahir mngamalkan sikap mementingkan diri dan keluarga dan mngamalkan dasar nepotisme dalam  soal perlantikan pgawai kerajaan

- kekuatan angkatan tenter l;aut bawah kpimpinan Albuquerque

-kelemahan angkatan tentera  bawah kerajaan melaka

Peranan raja dalam tamadun mesopotamia

- melantik pmbesar

- memberi arahhan kpd pmbesar

- mnerima aduan rakyat

- mnyelesaikan masalah rakyat

- menerima kunjungan diplomat asing

- melantik pewaris tahta

- memimpin pasukan tentera dalam peperangan

- merancang kempen peperangan

- memainkan peranan sebagai ketua hakim

- memastikan rakyat mndapat keadilan

- berperanaan sebagai ketua pndeta

- mnagawasi kerja pmbinaan dan pngurusan rumah ibadat

 

Pengukuhan kerajaan pusat olh Raja hamburabbi

- mengawal gabenor2 wilayah

- menggunakn dasar kekerasan dan sederhana dalam menagangani masalah

- memberi kuasa kepada majlus orang tua mngndalikan kes2 kecil dan memungut cukai

- melaksanakan kod undang2 hammurabbi bagi mewujudkan keadaanpolitik yang stabil

- mngamalkan dasar perluasan kuasa yang agresif

- mewujudkan organisasi tentera yang sistematik

 

Pegawai2 penting peringkat pusat kerajaan mesir

Wazir – dilantik kalangan bangsawan,kerabat diraja dan pendeta yang bertugas sbg mncatat pmbekalan barang2 makanan,laporan perangkaan mngenai binatang ternakan,memeriksa tangki air,menyimpan dokumen penting kerajaan,mngawal keselamatan raja ddan bertugas sebagai ketua hakim

Cancelor – mngurus hal ehwal eon ngra yang komplek,mnetapkan jumlah cukai yang perlu dibayar serta mnimpan brg2 raja dalam gudang diraja

Wizurai – mentadbir jajahan takluk mesir di nubia

Jabatan2 kerajaan – dikenali sbg six great houses yang terpenting ialah jabatan perbendahaaraan yang mngeluarkan bijirin dan brg2 berlebihan ke stor2 di setiap daerah utk agihan

 

Bidang tugas khalifah

- memelihara kedudukan agama oslam

- mentadbir mngikut hukum syariah

- memastikan pentadbiran ngra berjalan lancar

- mempertahankan ngra daripada ancaman musuh

- melantik atau melucutkan pegawai pentadbiran ngra

- mnjaga kebajikan rakyat

- mngekal perpaduan ummah melalui musyawarah

- mnjaga dan meneruskan ajaean Allah swt yang disampaikanolh nabi muhammad saw

- memantapkan sistem perundangan islam

- mnguruskan pungutan cukai kaharaj,jizyah dan lain2

 

Asal usul ketahanan dan pertahanan

Mesopotamia – bertujuan utk mpertahankan ngra darpd serangan org gasar di pergunungan Zagros

 Mesir – bertujuan utk myatupadukan Delta Nil di bawah seorang pemimpin serta utk melindungi delta drpda setangan org2 gasar libya dan palestin

India – faktor kerajaan aryan yang berbentuk militerialisme dan mngangap peperangan sebagai sukan raja dan mnyelesaikan masalah konflik

China – bertujuan mguatkuasakan pmerintahan raja,merampas harta org kya dan menawan tahanan perang

Arab – bertujuan utk kehormatan dan keutuhan agama,msyarakat dan ngra islam

Eropah – bertujuan memusnahkan asas ekonmsuh bagi mndapat konsesi politik dan ekon

Melayu- bertujuanmenambahkan pngikut dan hamba abdi

 

Taktik dan strategi peperangan yang digunakan olh pmimpin china ialah

Membuat persediaan pertahanan – memusnahkan bgunan berdekatan tmbok bgi elak musush berselindung dan lancar serangan hendap

Mnyediakan bekalan yang cukup – mngenai bekalan makanan dan senjata

Mngambil langkah keselamatan – elak askar bersimpati dengan musuh dengan mghantar pnintip,larang rakyat kelluar malam dan perintah berkurung

Mnyediakan sgala peralatan perang - contohnya busur,anak panah,pedang,ubat bedil dan tombak api

Memobilisasi sumber - contohnya wanita sasa,lelaki berupaya diambil sbgai askar

 

Taktik dan strategi peperangan yang digunakan olh pmimpin zaman nabi muhammad saw

Membuat perjanjian dan persahabatan – bgi musuh yng sama

Menguji keimanan umat islam – merahsiakan jumlah anggota musuh dalam pertempuran bagi mnguji kemampuan

Menngunakan kepintaran utk mgetahui jumlah askar musuh – dengan menayankan bilangan unta yang disembelih setiap hari utk diberi makan utk tentera dalam perang badar

Mnguasai tempat strategik – contonya tempat yang mempunyai bekalan air yang banyak

Menggunakan taktik gerak serentak – melibatkan tentera pejalan kaki dan berkuda

Melakukan penyamaran – digunakan utk mengelirukan musuh agar tidak membunuh nabi muhammaad melalui pemakaian pakaian yang sama nabi muhammad olh saidina umar

Menggali parit – sebagai benteng pertahanan elak serangan musuh

Menyalakan api – mnyalahtafsirkan pihak musuh bahawa anggota umat islam yang ramai

 

Faktor peperangan yang mnubah kerajaan dari segi politik, sosial dan ekon ngra2 eropah

- raja berperanan mutlak dalam menubuhkan dan mnguruskan pasukan tentera

- penguasaan dan pengaruh go bangsawan feudal mnerosot dan mrk tunduk kpd penguasaan raja

- kemunculan senjata2 baru dalam pmbaharuan dalam tentera infantri yang diberi peranan utama dalam peperangan

- pengenalan sitem percukaian bagi membiayai tentera dan peralatan peperangan yang serba canggih

- perluasan kuasa besar eropah contohnya sepanyol dan portugis

- kemajuan dalam pmbuatan senapang besi majukan industri perlombongan di eropah dan permintaan bahan mentah

- kelahiran ramai ahli kapitalis baru dan perkmbgn industri senjata

 

Pemikir ketenteraan ndia – Kautilya

Berkhidmat semasa empayar chandragupta maurya

Buku terkenalnya ialah artasastra @ scince of gain (of power)

Mengemukakan 6 perkara yang menentukan hubungan antara kerajaan pusat dgn ngeri :

a)keamaanan – tindakan tentera tidak dilakukan

b)bersedia untuk berperang – apabila keamanan tidak dapat dikekalkan

c)menunggu musuh melancarkan serangan pertama – strategi perang bagi mneghadapi musuh

d)menyerang musuh terlebih dahulu – bagi melemahkan semangat musuh

e)mengadakan persekutuan dengan musuh kpd musuh – bagi mngukuhkan kedudukn pmerintah dan kemengan perang

f)mngamalkan dasar duaan – bersekutu deangan musuh bagi melancarkan serangan terhadap musuh yang lain

 

 saranan kaultilya bagi memenangi peperangan

- memujuk musuh melalui perbincangan

- memberi rasuah

- memecah belahkan tentera musuh dgn mnimbulkan persengketaan

- melacrkan prg jika tak berjaya langkah rundingan dan helah

- harus mngkaji kekuatan tentera musuh sebelum mahu lancarkan perang

- menekankan konspirasi atau kompolt utk hadapi musuh di medan perang hal ini dapat mgelakkan pertumpahan nyawa yang lbh byk

- menyrankan guna taktik kotor apabila perang hadapi musuh hampir kalah

- boleh guna taktik lain seperti penyamaran,beri rasuah dan hantar pelacur bagi  melemahkan pihak musuh

- serangan perang dilakukan pada waktu yang sesuai

- mengawasi bekalan makanan dan senjata mncukupi semasa perang

- saranan bagi mnggunakan plbagai pndekatan seperti :

            a) dana – beri rasuah

            b) saman – jalin hbgn dgn ngra lmah krna perang mrugikan masa dan nyawa

            c) bheda – melaga-lagakan musuh

            d) danda – guna kekerasan kpd musuh

 

pemikir ketenteraan china – Sun Tzu dan Han Fei Tzu (Buku Seni Peperangan @ Tujuh Buku Peperangan)

perkara yang dibincgkan ialah :

- pentadbiran kerajaan

- organisasi tentera

- latihan tentera

- taktik dan strategi peperangan

- kaedah memotivasikan tentera

- kawalan tentera

- pentadbiran tentera

- latihan tentera

- pentadbiran tentera

Idea2 dikumpulkan dalam buku yang dikenali sebagai tujuh buku ketenteraan ialitu :

( dijadikan teks asas dalam peperiksaan awam panduan )

a) kaedah ssu-ma Fa

b)seni peperangan sun tzu

c) wu-tzu

d)wei liao tzu                                                                    

e)enam rahsia pengajaran Tai kung                                           

f)tiga strategi Huang Shih Kung                                               

g) soal jawab antra Tang taitsung dengan li wei kung

 

Strategi dan taktik perang  olh  Sun tzu ialah:

a)merancang peperanagn – kerana melibatkan banyk nyawa dan harta ngra iaitu hal yang dibincgkan ialah alasan moral,bentuk muka bumi,keadaan iklim,kepimpinan panglima tentera, dan pgndalian tentera

b)melancarkan peperangan – memastikan peperangan dicapai dalam masa yang singkat kerana tempoh perang yang lama tidak berfaedah kpd rakyat dan ngra serta memakan belanja yang tinggi

c)strategi perang – panglima tawan musuh tanpa guna kekerasan serta mgkaji kelemahan dan kelebihan musuh kerana kejahilan pangkima bawa kekalahan dlm perang ialitu kelemahan panglima dalam mngatur taktik perang,jahil urusan pntadbrn tentera dan salah mgatur pergerakan tentera sama ada berundur atau kedepan.Panglima harus elak peranag jika tentera musuh kuat dan sebalikknya

d)penempatan tentera – harus dirahsiakan supaya musuh tak mngesan pergerakan dan persediaan pasukan tentera

e)situasi – kmenangan pasukan tentera bergantung kpd cara jeneral mnyusun anggota tenteranya

f)kelebihan dan kekurangan – bijak mnggunakan kelebihan serta mgatasi kelemahan dan sampai lbh awal di medan perang mnjamin kesediaan tentera

g)muslihat perang – dilakukan bg mengatasi musuh yang kuat

h)penggunaan pelbagai taktik – harus dikuasai panglima bagi mngatasi kemeangan perang

i)mobilisasi tentera – khemah didirikan di tempat tinggi serta larangan lakukan serangan mndaki gunung

j)bentuk muka bumi – panglima tentera bijak dan cekap serta pengetahuan baik dalam  pelbagai jenis bentuk muka bumi,tempat yang sempit,tempat yg tinggi,tmpat mudah dilalui dan sukar di lalui

k) sembilan keadaan – daerah kritis,sempadan,terbuka,terkepung,maut,serius,bertempiaran,dasyat,dan lalu lintas.Hal ini kerana tindakan berbeza apabila melalui situasi yang berbeza

l)serangan guna api – larang guna api dalam perang kecuali terdesak iaitu dgn membakar peralatan musuh,membakar gudang tempat simpanan senjata dan bekalan makanan musuh serta membakar askar musuh

m)pengintipan – dilakukan bg mengetahui maklumat tentang musuh.Terdapat 5 jenis pngintipan iaitu pngintip tmpatan,dalaman,duapihak,maut, dan pengintip utusan

 

pemikir ketenteraan eropah – nicollo machiavelli (abad 16)

- merupakan negarawan dan penulis dari florence itali

- karya yang terkenal ialah The Prince, Art Of War Dan Discourses yang mbincangkan prinsip peperangan dan cara pmerintah mngekalkan kuasa

- antara saranannya :

a)sokongan rakyat – sokongan akyat penting bagi menetng pihak penentang

b)bantuan luar – bergantung kpd kekayaan dan bantuan kewangan serta bantuan tentera dari luar namun begitu beliau mncdangkan agar pmerintah tidak terlalu bergantung kpd tenera upahan keranan mrk tak bersikap patriotik,kurang disiplin dan tidak bersungguh dalam perang

c)undang2 dan tentera berwibawa – mewujudkan kerajaan  yang mbwa pghormatan dan kmegahan supaya ia dapat mngekalkan kuasa.Penciptaan undang2 bagi mngekalkan dan mgukuhnkan kuasa

d)cara mngekal kuasa – pemerintah perlu bersikap liberal,p0erikemanusaiaan dan mncintai kebenaran dlm tugas.Berprinsip ‘matlamat mnghalalkan cara’ dan pmerintah seharusnya tidak bersikap ragu2 terhadap pngikut yang tak jujur serta musuh.Pemimpin juga harus berpengtahuan dalm hal ketenteraan dan blh bertindak luar biasa bg mngekalkan kuasa

e)sistem pentadbiran – 2 jalan iaitu melalui undang2 dan keenteraan

 

prinsip2 peperangan dalam art of war karrya nicholo machiavelli ialah :

- memiliki pasukan tentera yang setia dan sanggup berkorban utk ngra

- mnolak pmbinaan kubu yang mbwa kmusnhan

- anggota tentera harus berpakaian ringan dan dilengkapi dgn senjata canggih

 idea nicholo machiavelly telah mbawa kpd penubuhan ngra bangsa di eropah,england dan perancis

 

Konsep dan sistem ekonomi di negara tamadun dunia

Mesopotamia –sumber ekon utama msyrkt sumerria ialah pertanian disamping mngeluarkan bijirin dan buah2 berlbhan,penanaman kurma dan bijirin secra besar2an,ekon lain ialah perdagangan seperi bulu dan kulit binatang yang dapat ditukarkan dengan logam dan balak.tanah dibahagikan kpd ladang2 besar yang dimiliki olh paderi,raja dan pegawai2 tentera manakala rakyat bekerja sbgai pnyewa atau serf di ladang tersebut

Mesir – bergantung kpd sumber pertanian seperti gandum,barli,milet,sayur2an dan buahhan,flek dan kapas lbhan hasil ditukar mlalui sistem barter.Manakala brgn ekport utama ialah gandum fabrik,kertas,ikan masin,tembikar dan jagung dan barang import seperti emas,perak,gading gajah,wain,minyak zaitun dan balak.Tanah2 dimiliki olh firaun dan hasil2 diperoleh dan diedarkan olh ejen2 firaun

India – perkmbangan sistem ekon berhampiran sungai lmbah indus seiring dgn perkmbangan teknologi seperti penggunaan bajakilmu musim dalam klgn msyrkt aryan.Sumber ekon utama ialah bercucuk tanam dan mnterna tanaman lain ialah gandum,barli,padi dan tebu.Tanah dimiliki olh gol Brahmin dan ksyatria manakala kerja2 dilakukan olh kelas vaisya dan sundra

China – ekon pertanian berkmbang di lmbah sungai hwnag ho dan yang tze.msrkt china menanam sekoi sbgai tanaman utama krana teknologi tanaman yang tak maju namun berkemahiran tinggi dalam industri buatan tangan dan perdagangn yang mnggunkan kulit siput sbgai matawang

Arab – pedagang arab mempunyai pngalaman kemahiran dan mguasai jalan perdagangan di eropah,china,india,parsi dan afrika.Antara bragan yang didagangkan ialah lukisan,ukiran tanagn,brgn besi,tembikar,kaca.permaidani,brgn kulit,kertas dan minyak wangi

 

 

Matlamat ekon islam ialah :

- mewujudkan kesejahteraan ekon bagi individu,masyarakat dan ngra

- mnyediakan keperluan asas yang mncukupi

-pnggunaan sumber secra optimum,cekap,berkesan dan tak membazir

-pengagiah kekayaan,harta dan pndapatan dan pmbangunan secra saksama

- menjamin kebebasan individu

- persamaaan hak dan peluang

- kerjasama dan keaadillan

 

Ciri2 utama ekon islam ialah

- berasaskan al quran dan al sunnah

- untk mnyelesaikan keperluan hidup manusia dan makluk lain

-mengimbang kpentingan individu dan masyarakat

- tidak memisahkan kebendaan daripada kerohanian

- bersifat tetap dan dinamik

- sesuai sepanjang zaman kerana asas hukuman ekon islam ialah al quran dan sunnah

 

Faktor makkah muncul sbg pusat perdagangan penting ialah :

a)mnjadi tumpuan orang arab yang mnjalankan perdaganagn ketika mngerjakan haji

b)kaum quraisy mnjaga kebajikan rakyat yang mngerjakan ibadat haji dan berniaga

 

tarikan para pedagang berdagang di eropah ialah :

- myediakan tempat mnyimpan barang @ stor dan gudang

- sedia  tempat penginapan

-  mentafsirkan cukai

- mndaftar barang2 yang dibawa olh khalifah

 

Peranan khalifah dalam bidang pertanian ialah

- membina taliair,parit dan jambatan utk mggalakkan hasil pertanian

- membekalkan baja utk mnyuburkan tanah pertanian

- mndirikan sekolah pertanian utk mnyebarkan pngetahuan pertanian dikalangan rakyat

- memperkenalkan dasaar percukaian yang adil

- mperknalkan tanaman baru seperti tebu,kapas,padi dan rempah

- mnggalakkan usaha perternakan binatang seperti kerbau

 

Konsep dan sitem ekon yunani

Athens – mngimport ikan,daging,garam,buah2an,arak,dan bhn mentah dari timur.Manakala mngekport bahan seperti minyak zaitun,perak,batu marmar,bahan buatan dan lukisan

Sparta – tak galak perdangangan dan mahu rakyat hidup berdikari dan elak moral rakyat tercemar dgn brgn dr luar

Greaco rom – tumpu pada perdagangan,perbankan,insurans,dan mata wang.Industri perhambaan merosot krna buruh bebas yang ramai

Rom – pertanian sbgai ekon utma seain perusahaan tembikar,tekstil,bahan besi, dan senjata dijalankan secra kecil2lan.Mgamalkan dasar laissez faire iaitu perdagangan bebas,pengenalan matawang perak,logam dan emas,penyusunan tentera kawal lanun serta sistem cukai

 

Faktor perkmbangan ekon di tm

a) kedudukan geografi – kepulauan melayu terletak di persimpangan jalan laut antra india dan china

b)kekayaan hasil hutan – seperti kayu wangi,kayu gaharu,kapu barus dan rotan

c)perlombongan -  kaya dgn hasil galian seperti besi,emas,bijih timah dan lain2

d)kaya dgn spesies tumbuhan dan hidupan laut – seperti siput,kerang dwikatup dan tiram mutiara,kulit kura2,siput kowri,akar bahar dan lain2

e)permintaan pedagang asing yang tinggi – pedagang india dan china memerlukan brgn tempatan seperti kapur barus,kemeyan,kayu laka dan lain2

f)saling pergantuangan antara pedagang dan pmbeli tempatan – contohnya pedagang memerlukan kapur barus,kemeyan,kayu laka dan lain2 manakala rakyat tempatan memerluakn kain,tembikar,tembaga,gelas dan minyak wangi

 

faktor sriwijaya muncul sebagai emporium yang terkenal utk brgn dari india, china dan asi barat ialah :

a)kedudukan geografi – tempat persinggahan kapal2 dari asia barat,india china dan nusantra kerana erletak di laluan  perdagangn timur dn barat

b)naungan china – mndapat jaminan keselamatn dari china myebabkan kdtgn pedaagang lbh ramai ke sriwijaya

c)kekayaan sumber bahan mntah – terdapat di kawasn perdalaman sumatera dan jajahan takluk riau lingga yang mbekalkab bhn mentah seperti emas,perak,kmyan,gading gajah,kapur barus,kulit kura2,lilin lebah dan rempah ratus

d)kemudahan utk pedagang- mnyediakan kmudahan utk stor,tpt pnginapan semntara serta gudang utk mnyimpan  barang serta layanan baik

e)peranan orng laut – jaga perairan dari musuh lanun

f) sistem pentadbiran yng baik dan tertur mnjaminn kestabilan politik

g) dasar perdagangan kerajaan sriwijaya – larangan berdagang di kwsn pedalan melainkan kws pelabuhan bwh kuasaan kerajaan

h)menggalkkan perdagangan tempatan – mnggalakkan pedagang tempatan berdagang dengan pedagang luar ngeri